Bezpieczni w górach

Być ratownikiem.

GOPR działa na podstawie ustawy o bezpieczeństwie i ratownictwie w górach i na zorganizowanych terenach narciarskich z dnia 18 sierpnia 2011 roku, a swoje zadania statutowe (zapobieganie wypadkom w górach, niesienie pomocy ludziom, których zdrowie lub życie jest zagrożone oraz ochrona środowiska górskiego) realizuje przez siedem grup regionalnych: beskidzką, bieszczadzką, jurajską, karkonoską, krynicką, podhalańską, wałbrzysko-kłodzką. Terenem działania dla stowarzyszenia jest obszar Rzeczypospolitej Polskiej ze szczegółowym uwzględnieniem regionów górskich (od Karkonoszy poprzez Jurę Krakowsko-Częstochowską do Bieszczad). Grupy Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego mogą działać także poza granicami kraju.

W jaki sposób wzywać pomocy w górach?

„Góry są żywiołem. Człowiek wchodzący w nie rozpoczyna z nimi grę. Ratownicy wkraczają na scenę wtedy, gdy gra toczy się na serio, gdy staje się walką o życie”. (M. Jagiełło, Wołanie w górach)

Gdy uległeś wypadkowi:

  • swoje wezwania pomocy kieruj w stronę prawdopodobnego przejścia szlaku lub trasy;
  • w razie usłyszenia głosów lub zauważenia świateł ponów wołanie o pomoc lub wykorzystaj sygnalizację świetlną;
  • gdy jesteś w terenie eksponowanym postaraj się ulokować w miejscu dającym bezpieczne schronienie w trakcie oczekiwania na nadejście pomocy (np. na półce skalnej, osłoniętej przed spadającymi kamieniami);
  • w przypadku gdy znajdujesz się na trasie narciarskiej lub szlaku poproś turystę lub narciarza o przekazanie informacji o wypadku ratownikowi GOPR lub osobie z obsługi schroniska, kolejki, wyciągu, żołnierzowi straży granicznej.

Gdy odebrałeś sygnał wzywania pomocy:

  • postaraj się określić miejsce skąd dochodzi sygnał;
  • odnieś swoją pozycję do otoczenia, aby trafić lub wskazać to miejsce ponownie!
  • postaraj się zapamiętać możliwie dużo szczegółów dotyczących miejsca wypadku i w miarę możliwości samego poszkodowanego;
  • jeśli jest was kilkoro, zostaw kogoś na miejscu wypadku i możliwie szybko wezwij pomoc (Pamiętaj! nigdy nie pozostawiamy poszkodowanego bez opieki, nawet jeżeli musielibyśmy utrzymać z nim jedynie kontakt głosowy ze względu na trudności terenowe);
  • zależnie od sytuacji zawiadom ratownika GOPR (ewentualnie osobę z obsługi schroniska, pracownika kolejki, żołnierza straży granicznej) lub powiadom telefonicznie dyżurnego ratownika, dzwoniąc na telefon alarmowy: 985 lub 601 100 300.

Zgłoszenie wypadku ratownikowi

  • Ratownicy TOPR i GOPR, aby wyruszyć z pomocą do osób jej potrzebujących, muszą otrzymać zawiadomienie o zaistniałym zdarzeniu. Przekazując dyżurnemu ratownikowi wiadomość o wypadku należy przedstawić się i w miarę dokładnie określić miejsce, w którym przebywamy; zameldować, co się stało; podać ilość osób poszkodowanych, czy są to osoby przytomne, czy została udzielona im już jakaś pomoc i czy w tej chwili istnieje bezpośrednie zagrożenie ich życia.
  • Pamiętaj! Rozmowę zawsze kończy przyjmujący zgłoszenie ratownik.

Wzywanie pomocy z użyciem sygnału dźwiękowego lub świetlnego

  • Znakiem wzywania pomocy w górach stosowanym w skali międzynarodowej jest sygnał dźwiękowy lub świetlny nadawany sześć razy na minutę (po tej serii następuje minuta przerwy). Gdy zostanie odebrany, potwierdzany jest metodą dźwiękową lub świetlną trzy razy na minutę (ponownie z minutą przerwy).
    Ten sposób wzywania pomocy należy stosować w partiach górskich, z których będzie widoczny i słyszalny (Tatry, Babia Góra, Bieszczady, Karkonosze), w partiach zalesionych sygnał będzie niewidoczny, a sygnał dźwiękowy zostanie przytłumiony przez drzewa.

Wezwanie śmigłowca LPR

  • Sygnałem wzywania pomocy dla pilota śmigłowca jest uniesienie rąk do góry (sylwetka w kształcie litery Y – YES), w razie gdy pomoc jest nam niepotrzebna podnosimy prawą rękę do góry, a lewę trzymamy lekko pochyloną w dół (sylwetka powinna przypominać literę N – NO).

Aplikacja „Ratunek”

  • umożliwia automatyczne przesłanie SMS z lokalizacją osoby dzwoniącej i kontakt telefoniczny z ratownikami TOPR lub GOPR (w krótkim czasie ratownicy będą mogli poznać lokalizację osoby potrzebującej pomocy z dokładnością do trzech metrów).
  • aplikacja jest dostępna na telefony komórkowe z systemem operacyjnym Android (wersje od 4.0), posiadających moduł GPS i jest bezpłatna dla użytkowników;
  • instalacja aplikacji jest możliwa z telefonu komórkowego przez wejście do Google Play;
  • do prawidłowego działania wymagana jest umowa dotycząca danego telefonu komórkowego o świadczenie usług telekomunikacyjnych zawarta z operatorem telefonii komórkowej.Więcej informacji o aplikacji na stronach internetowych www.ratunek.eu lub www.gopr.pl

Dekalog Turysty Górskiego przygotowany przez Komisję Turystyki Górskiej ZG PTTK

  1. Zanim wyruszysz w góry zastanów się, czy posiadasz dostateczne doświadczenie w tej dziedzinie. Przed wyjściem poddaj ocenie stan zdrowia i siły, swoje i towarzyszy, a w szczególności dzieci.
  2. Przygotuj wcześniej dokładny plan wycieczki. Poczytaj przewodniki, mapy, skorzystaj z usług informacji turystycznej, wskazówek przewodników górskich, gospodarzy schronisk czy miejscowej ludności.
  3. W górach szybko i często zmieniają się warunki atmosferyczne, niezbędna jest odzież chroniąca przed złymi warunkami atmosferycznymi i zimnem oraz mocne, wysokie buty na profilowanej podeszwie.
  4. Wychodząc na wycieczkę pozostaw w domu, w schronisku czy u znajomych wiadomość o celu i trasie wycieczki oraz godzinie powrotu. W ten prosty sposób zapewnisz sobie szybką pomoc w razie wypadku.
  5. Szybkość poruszania się dostosuj do możliwości najmniej sprawnego uczestnika wycieczki. „Pożeranie kilometrów” prowadzi niechybnie do wyczerpania, a poza tym ogranicza możliwość podziwiania uroków górskiego krajobrazu.
  6. Uważaj na każdy krok – upadki zdarzają się także w łatwym terenie. Szczególnej ostrożności wymagają trudniejsze partie trasy: strome, mokre i zaśnieżone stoki, płaty starego śniegu. Nie zbaczaj ze znakowanego szlaku – jest on zwykle poprowadzony optymalnie zarówno pod względem bezpieczeństwa, jak i wysiłku na pokonanie trasy.
  7. Nie strącaj kamieni, gdyż narażasz innych turystów na poważne niebezpieczeństwo. Miejsce zagrożone przez spadające kamienie przechodź szybko i uważnie.
  8. Decyzja zawrócenia z drogi to nie hańba, lecz głos rozsądku. Nie wstydź się zawrócenia, gdy załamie się pogoda (np. nadejdzie mgła), lub trasa okaże się zbyt trudna.
  9. Nie hałasuj, bo jest to niebezpieczne. Szanuj przyrodę. Dbaj o czystość i porządek w górach. Usuwając śmieci dajesz dowód swej kultury.
  10. Jeżeli mimo ostrożności zdarzy się wypadek, przede wszystkim zachowaj spokój. Poszkodowanego ułóż w bezpiecznej pozycji, w widocznym miejscu i pod opieką. Przyjętymi w górach sygnałami wezwij na pomoc GOPR.


Dominika Borgieł

Autorka bloga i profilu na Facebooku
https://www.facebook.com/mamanaszlaku/